Jak jeść smoczy owoc i jakie ma właściwości?

Smoczy owoc, czyli pitaja, je się tylko w środku: przekrawam go wzdłuż na pół i wybieram miąższ łyżeczką, a różową skórkę wyrzucam. Czarne pestki są jadalne i chrupią jak w kiwi. Smak jest delikatny, lekko słodki, a cały owoc ma około 60 kcal na 100 g, więc to lekka przekąska, nie bomba kaloryczna.

Jak wygląda smoczy owoc i skąd pochodzi

Pitaja wygląda bardzo egzotycznie. Ma owalny kształt, jaskraworóżową skórkę i zielone „łuski”, które sterczą jak płomienie. Stąd nazwa, choć po polsku mówi się też po prostu różowy owoc. Jeden egzemplarz waży zwykle 300-500 g.

Owoc rośnie na pnących kaktusach z rodzaju Hylocereus, które pochodzą z Meksyku i Ameryki Środkowej. Dziś najwięcej pitai uprawia się w Azji, przede wszystkim w Wietnamie, a także w Tajlandii, Chinach i Izraelu. Angielska nazwa dragon fruit przyszła właśnie z Wietnamu, gdzie owoc nazywa się „thanh long”, czyli dosłownie zielony smok.

Kaktus kwitnie nocą, a kwiaty są wielkie i białe. Po polsku spotkacie trzy nazwy tego samego owocu: pitaja, pitahaya i smoczy owoc. W sklepach najczęściej widzę na etykiecie „pitaja” albo „pitahaya”.

Trzy odmiany pitai: biała, czerwona i żółta

To, co kupujemy jako smoczy owoc, to w praktyce trzy różne odmiany. Różnią się kolorem środka i słodyczą, nie sposobem jedzenia.

Pitahaya czerwona ma w środku barwniki z grupy betalain, te same, które barwią buraki. Dlatego farbuje ręce, deskę i ubrania. Jeśli mam wybór, do smoothie biorę czerwoną, bo kolor jest spektakularny. Na szybką przekąskę wystarczy biała.

Jak jeść smoczy owoc krok po kroku

Najprostsza metoda zajmuje minutę i nie wymaga obierania. Tak podaję pitaję najczęściej.

Skórka pitai jest niejadalna. Nie jest trująca, ale jest twarda i nieprzyjemna w smaku. Zostawiam ją tylko jako naturalną miseczkę do podania.

Jaki smak ma pitaja

Smak smoczego owocu jest subtelny. Nie spodziewaj się eksplozji jak przy mango czy marakui. Biała pitaja przypomina mi połączenie kiwi, gruszki i melona, tylko mniej słodkie. Czerwona jest słodsza i ma lekko jagodową nutę.

Konsystencja jest miękka, trochę jak dojrzałe kiwi, a pestki dają drobne chrupanie. Jeśli ktoś mówi, że pitaja „nic nie smakuje”, zwykle jadł owoc niedojrzały albo ciepły. Dojrzały i schłodzony owoc jest przyjemnie słodkawy i bardzo orzeźwiający.

Właściwości smoczego owocu i wartości odżywcze

Pitaja składa się głównie z wody, dlatego jest lekka. Ma sporo błonnika jak na owoc i mało cukru w porównaniu z bananem czy winogronami. Witaminy C jest w niej niewiele, mniej niż w jabłku, więc nie wierzę w opowieści o „bombie witaminowej”. Za to magnez i błonnik to realne atuty.

Wartości są przybliżone, bo różnią się między odmianami i stopniem dojrzałości. Czerwona pitaja ma zwykle nieco więcej cukru niż biała.

Co z tego wynika w praktyce:

• Błonnik i pestki. 3 g na 100 g to tyle, co w jabłku. Drobne nasiona dodatkowo wspierają pracę jelit, dlatego pitaja dobrze działa przy zaparciach.
• Mało kalorii. Cały owoc to mniej niż jedna drożdżówka. Dobrze sprawdza się jako deser na diecie.
• Barwniki. Betalainy w czerwonej odmianie to antyoksydanty, te same, które daje burak.
• Nawodnienie. Przy 85% wody pitaja orzeźwia latem lepiej niż większość owoców.

Pitaja nie ma typowych alergenów, dobrze ją znoszą dzieci i osoby na diecie lekkostrawnej. Po czerwonej odmianie mocz i stolec mogą zabarwić się na różowo. To nieszkodliwe i mija po dniu.

Jak wybrać dojrzały smoczy owoc

Niedojrzała pitaja to najczęstszy błąd kupujących. Owoc nie dojrzewa już po zerwaniu w takim stopniu jak banan, więc wybór w sklepie decyduje o smaku.

• Kolor skórki. Powinna być równomiernie różowa, bez dużych zielonych plam. Zielony kolor u podstawy łusek jest w porządku.
• Łuski. Końcówki mogą być lekko przyschnięte i brązowe. Całkowicie suche, brązowe i pomarszczone łuski to znak, że owoc jest stary.
• Dotyk. Po lekkim naciśnięciu skórka ma delikatnie ustępować, jak dojrzałe awokado. Twardy jak kamień to niedojrzały, bardzo miękki i z wgnieceniami to przejrzały.
• Plamy. Omijam owoce z ciemnymi, wilgotnymi plamami i śladami pleśni przy szypułce.
• Waga. Cięższy od tego, na jaki wygląda, oznacza więcej soku.

Jak przechowywać pitaję

Całą pitaję trzymam w temperaturze pokojowej 2-3 dni, jeśli chcę ją szybko zjeść. W lodówce w szufladzie na warzywa wytrzyma 5-7 dni. Przekrojony owoc owijam folią lub wkładam do pojemnika i zjadam w ciągu 2 dni, bo miąższ szybko robi się wodnisty.

Miąższ świetnie się mrozi. Kroję go w kostkę, układam na tacce, zamrażam, a potem przesypuję do woreczka. Mrożona pitaja trzyma się 3 miesiące i jest idealna do smoothie, bo zastępuje lód.

Co zrobić ze smoczego owocu

Najlepiej smakuje po prostu łyżeczką, ale warto go wykorzystać też w kuchni. Pitaja ma neutralny smak, więc łatwo łączy się z innymi owocami.

• Smoothie bowl. Mrożona czerwona pitaja, banan i 100 ml mleka kokosowego. Zmiksuj na gęsto i posyp granolą. Kolor jest nie do podrobienia.
• Sałatka owocowa. Kostka pitai, mango, kiwi i sok z limonki. Limonka podbija delikatny smak, bez niej sałatka jest zbyt mdła.
• Śniadanie z serkiem. Serek wiejski, kawałki pitai, miód i orzechy. Lekkie, sycące i gotowe w 3 minuty. Jeśli zastanawiasz się, co zawiera serek wiejski, to w tym zestawie daje białko, którego owocowi brakuje.
• Sałatka na słono. Pitaja, rukola, feta, prażone pestki dyni i oliwa z cytryną. Działa podobnie jak arbuz z fetą.
• Carpaccio owocowe. Cienkie plasterki pitai, odrobina miodu, listki mięty i chili. Prosty, efektowny deser.
• Lemoniada. Zmiksowany miąższ czerwonej pitai z wodą gazowaną, cytryną i miętą. Różowa jak z kawiarni.

FAQ

Na co dobry jest smoczy owoc?

Przede wszystkim na trawienie, dzięki 3 g błonnika na 100 g i drobnym pestkom. Jest niskokaloryczny, dobrze nawadnia i zawiera magnez oraz antyoksydanty, zwłaszcza odmiana czerwona. Nie jest za to dobrym źródłem witaminy C, tu jabłko czy pomarańcza wygrywają.

Jak prawidłowo jeść smoczy owoc?

Umyj go, przekrój wzdłuż na pół i wybierz miąższ łyżeczką razem z pestkami. Skórki nie jedz. Najlepiej smakuje schłodzony i skropiony sokiem z limonki.

Ile kosztuje smoczy owoc w Polsce?

Cena zależy od sezonu, odmiany i wielkości owocu. W moich sklepach zwykle wychodzi od kilku do kilkunastu złotych za sztukę, przy czym czerwona i żółta pitaja są droższe od białej. Najtaniej jest w promocjach dyskontów zimą i wiosną, najdrożej w delikatesach i w sklepach internetowych z egzotycznymi owocami.

Ile kosztuje smoczy owoc w Lidlu?

Lidl sprzedaje pitaję sezonowo, zwykle w gazetkowych promocjach na owoce egzotyczne, i wtedy jest to jedna z najtańszych opcji w Polsce. Cena zmienia się z tygodnia na tydzień, więc sprawdź aktualną gazetkę lub aplikację. Zazwyczaj trafia tam biała odmiana w sztukach po 300-400 g.

Czy pestki smoczego owocu są jadalne?

Tak, i należy je jeść. Są drobne, chrupiące i zawierają błonnik oraz zdrowe tłuszcze. Wypluwanie ich nie ma sensu, bo jest ich kilkaset w jednym owocu.

Czy smoczy owoc tuczy?

Nie. Cały średni owoc ma około 180 kcal, czyli tyle co jedno duże jabłko z łyżką masła orzechowego. To jeden z lżejszych owoców egzotycznych.